Ηπατίτιδα C

Τί είναι η ηπατίτιδα C;

Η ηπατίτιδα C είναι μία νόσος η οποία βλάπτει το ήπαρ. Προκαλείται από τον ιό της ηπατίτιδας C ο οποίος μεταφέρεται μέσω της επαφής του αίματος με αίμα ατόμου που έχει μολυνθεί. Η λοίμωξη από τον ιό της ηπατίτιδας C μεταπίπτει σχεδόν πάντα σε χρονιότητα. H χρονιότητα οδηγεί σε κίρρωση και η κίρρωση σε αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης ηπατοκυτταρικού καρκίνου. Επομένως όταν διαπιστώνεται ηπατίτιδα C θα πρέπει ο ιός της να εκριζώνεται και εάν έχει ήδη βλάψει το ήπαρ θα πρέπει το ήπαρ να παρακολουθείται στενά.

Ποιά είναι τα συμπτώματα της ηπατίτιδας C;

Τα περισσότερα άτομα που έχουν προσβληθεί από ηπατίτιδα C δεν εμφανίζουν συμπτώματα. Εάν εμφανίσουν συμπτώματα τότε αυτά θα περιλαμβάνουν:

• Αδυναμία,

• Ανορεξία,

• Ναυτία,

• Μυαλγίες,

• Αρθραλγίες,

• Απώλεια βάρους.

Στις περισσότερες περιπτώσεις η ηπατίτιδα C μεταπίπτει σε χρονιότητα και οδηγεί σε χρόνια ενδοηπατική φλεγμονώδη δραστηριότητα, σταδιακή ίνωση του ήπατος και τελικά κίρρωση. Όταν η κίρρωση υπερβεί τα όρια των δυνατοτήτων αντιρρόπησης του οργανισμού τότε μπορεί να εμφανιστούν:

• Ασκίτης, συλλογή υγρού δηλαδή στην κοιλιά,

• Οισοφαγικοί κιρσοί, διάταση δηλαδή του φλεβικού δικτύου του οισοφάγου,

• Αιμορραγία των κιρσών του οισοφάγου,

• Αιμορραγική διάθεση,

• Δυσκολία στην αναπνοή,

• Αίσθημα κορεσμού κατά τη σίτιση,

• Ηπατική εγκεφαλοπάθεια με αναστροφή του ρυθμού του ύπνου, σύγχυση, αποπροσανατολισμό, έκπτωση του επιπέδου συνείδησης, ακόμη και κώμα.

Επίσης πρέπει να επισημανθεί ότι όπως σε κάθε περίπτωση κίρρωσης, έτσι και στην κίρρωση από ηπατίτιδα C υπάρχει αυξημένος κίνδυνος ανάπτυξης ηπατοκυτταρικού καρκίνου.

Πώς μολύνθηκα από τον ιό της ηπατίτιδας C;

Ο ιός της ηπατίτιδας C μεταδίδεται με επαφή του αίματος με μολυσμένο αίμα. Αυτό μπορεί να συμβεί με διάφορους τρόπους οι συνηθέστεροι των οποίων είναι:

• Η σεξουαλική επαφή με φορέα του ιού χωρίς προφύλαξη,

• Η κοινή χρήση συριγγών με φορέα του ιού,

• Η αναρρόφηση κοκαΐνης με κοινό καλαμάκι με φορέα του ιού,

• Η χρήση μολυσμένων εργαλείων και υλικών σε βελονισμό, εφαρμογή τατουάζ, τρύπημα αυτιών κ.ά.

• Η κοινή χρήση προσωπικών αντικειμένων όπως οδοντόβουρτσες και ξυράφια,

• Επίσης, εγκυμονούσες με ηπατίτιδα C είναι πιθανόν να μεταφέρουν τον ιό στο νεογνό τους,

• Με μετάγγιση αίματος που διενεργήθηκε πριν το 1990.

Υπάρχει κάποια εξέταση που μπορώ να κάνω για να διαπιστώσω εάν πάσχω από ηπατίτιδα C;

Ναι, με εξέταση αίματος μπορεί να διαπιστωθεί εάν:

• Πάσχετε από ηπατίτιδα C,

• Από ποιό γονότυπο του ιού της ηπατίτιδας C έχετε προσβληθεί (υπάρχουν 6 βασικοί γονότυποι),

• Ποιά είναι η συγκέντρωση του ιού στο αίμα σας (το ιικό σας φορτίο).

Ο γονότυπος και το φορτίο του ιού μαζί με την ελαστογραφία του ήπατος καθορίζουν ποια θεραπεία ενδείκνυται. Κάποιες φορές ενδέχεται να διενεργηθεί και βιοψία του ήπατος. Ευτυχώς η ελαστογραφία έχει περιορίσει σε μεγάλο βαθμό την ανάγκη διενέργειας βιοψίας.

Πώς αντιμετωπίζεται η ηπατίτιδα C;

Η ηπατίτιδα C αντιμετωπίζεται προφυλάσσοντας το ήπαρ από κάθε βλαπτικό παράγοντα και εκριζώνοντας τον ιό. Συνεπώς τα άτομα που πάσχουν από ηπατίτιδα C θα πρέπει:

• Να αποφεύγουν το αλκοόλ,

• Να ενημερώνουν τον γιατρό τους πριν από τη λήψη φαρμάκων ή παραφαρμακευτικών σκευασμάτων,

• Να εμβολιάζονται για την ηπατίτιδα Α και Β καθώς και έναντι της γρίπης και της πνευμονίας,

• Να παρακολουθούνται στενά από γιατρό ειδικό στις παθήσεις του ήπατος,

• Να μην κάνουν χρήση μαριχουάνας,

• Να μην είναι υπέρβαρα.

Η επιλογή φαρμακευτικής θεραπείας για την ηπατίτιδα C εξαρτάται κυρίως από τον γονότυπο της. Παλαιότερα γινόταν χρήση ενός συνδυασμού ενέσιμης ιντερφερόνης και ριμπαβιρίνης από το στόμα. Ο συνδυασμός αυτός όμως εμφάνιζε δυσκολίες όπως τη μεγάλη διάρκεια θεραπείας και τις ανεπιθύμητες ενέργειες και αντενδείξεις της ιντερφερόνης, (εγκυμοσύνη, άρνηση αντισύλληψης, αυτοάνοσο νόσημα, ψυχιατρικές διαταραχές κ.ά.). Σήμερα είναι στο προσκήνιο νέα φάρμακα, τα άμεσα δρώντα αντιικά. Αυτά επιδεικνύουν εξαιρετικά αποτελέσματα εκρίζωσης του ιού σε διάστημα θεραπείας που συνήθως δεν ξεπερνάει τους 3 μήνες. Δεν έχουν ιδιαίτερες αντενδείξεις, το κόστος τους διαρκώς μειώνεται και έχουν όλο και πιο ευρεία όρια αποδοχής που σημαίνει ότι είναι προσιτά σε περισσότερους ασθενείς.

Τί συμβαίνει εάν είμαι έγκυος ή θέλω να τεκνοποιήσω και πάσχω από ηπατίτιδα C;

Εάν είστε έγκυος ή θέλετε να τεκνοποιήσετε και πάσχετε από ηπατίτιδα C θα πρέπει να συμβουλευτείτε έναν γιατρό ειδικό στα νοσήματα του ήπατος. Περίπου μία στις 20 εγκυμονούσες που φέρουν τη λοίμωξη, τη μεταφέρουν τελικά στο νεογνό. Στην κύηση όμως και στον θηλασμό τα παλιά φάρμακα αντενδείκνυνται ενώ τα νέα φάρμακα δεν έχει ακόμη αποδειχθεί ότι είναι ασφαλή. Στην περίπτωση λοιπόν που η ασθενής ήδη κυοφορεί η θεραπεία θα πρέπει να περιμένει έως ότου γεννηθεί το νεογνό, το οποίο δυστυχώς θα κινδυνεύει να μολυνθεί από τον ιό και επίσης θα απαγορεύεται να θηλάσει. Εάν η ασθενής επιθυμεί να τεκνοποιήσει, θα πρέπει να λάβει μέτρα αντισύλληψης και να τεκνοποιήσει αφού πρώτα εκριζώσει με θεραπεία τον ιό της ηπατίτιδας C.

Πώς μπορώ να αποτρέψω τη μετάδοση του ιού σε άλλους ανθρώπους;

Μπορείτε να μειώσετε τις πιθανότητες εξάπλωσης της ηπατίτιδας C εάν:

• Χρησιμοποιείτε μέτρα προστασίας κατά τη σεξουαλική επαφή,

• Ενημερώνετε τους σεξουαλικούς σας συντρόφους και συγκατοίκους ότι είστε φορέας του ιού,

• Δεν μοιράζεστε ξυράφια, οδοντόβουρτσες ή οτιδήποτε μπορεί να φέρει έστω και μικροσκοπική ποσότητα αίματος στην επιφάνειά του,

• Δεν μοιράζεστε βελόνες ή σύριγγες,

• Εάν έχετε κάποια πληγή στο δέρμα σας από κάποιο τραυματισμό, την καλύπτετε με επιδεσμικό υλικό,

• Αν και η ηπατίτιδα C δεν μεταφέρεται κατά την σεξουαλική επαφή με την ευκολία που μεταδίδεται ο ιός της ηπατίτιδας Β, καλό θα είναι o σεξουαλικός σας σύντροφος να ελεγχθεί για προσβολή του από τον ιό της ηπατίτιδας C,

• Εάν είστε φορέας του ιού και για κάποιο λόγο αιμορραγήσετε, καθαρίστε καλά την επιφάνεια που λερώσατε με αλκοολούχο διάλυμα ή μίγμα χλωριούχου λευκαντικού και νερού.

Είναι σκόπιμο να μην θηλάζετε διότι αν και ο ιός της ηπατίτιδας C δεν μεταφέρεται μέσω του μητρικού γάλακτος, είναι πιθανό να μεταφέρετε τη λοίμωξη στο νεογνό μέσω μικροτραυματισμών της θηλής.

Πώς θα είναι η ζωή μου εάν πάσχω από χρόνια ηπατίτιδα C;

Τα άτομα με χρόνια ηπατίτιδα C ζούνε μία φυσιολογική ζωή. Η ηπατίτιδα C όμως μεταπίπτει σχεδόν πάντα σε χρονιότητα και η χρονιότητα χωρίς θεραπεία οδηγεί σε κίρρωση και αυξημένο κίνδυνο ηπατοκυτταρικού καρκίνου. Θα πρέπει λοιπόν τα άτομα με ηπατίτιδα C να παρακολουθούνται στενά από ειδικό γιατρό και να λαμβάνουν θεραπεία εκρίζωσης του ιού κατά το δυνατόν νωρίτερα, πριν ακόμη επέλθει προχωρημένη ίνωση ή κίρρωση. Σήμερα η θεραπεία έναντι της ηπατίτιδας C είναι πιο ασφαλής και πιο αποτελεσματική από ποτέ.

Επίσης οι πάσχοντες από ηπατίτιδα C και το περιβάλλον τους θα πρέπει να γνωρίζουν ότι:

• Η αγκαλιά και το φιλί δεν αποτελούν μέσο μετάδοσης του ιού,

• Μπορούν να μοιράζονται πιρούνια, κουτάλια, πιάτα και ποτήρια,

• Δεν πειράζει εάν κάποιο άτομο που πάσχει από ηπατίτιδα C βήξει ή φταρνιστεί ενώ βρίσκεται κοντά σας.